Bir dilbilimci var: Sterre Leufkens. Utrecht Üniversitesi’nde çalışıyor. Yıllarını dillerin sırlarını çözmeye adamış. Ve bir gün çıkıp diyor ki:
“Hollandaca’daki bazı kurallar var ya… tam bir mannentepel! Yani erkek meme ucu.
Erkek meme ucu ne işe yarar? Hiç, ama var işte, öylece duruyor.
Tıpkı Hollandaca’daki “de mi, het mi?” sorusu gibi. Mantık bekleme, tamamen şans işi. Resmen tombala!
Doğrusunu bilerek neredeyse hiç kullanmadım, sadece het boek hariç.
Peki, Hollandaca neden zor geliyor?
Çünkü bu dilde mantıkla açıklayamadığımız şeyler çok.
- “De / het” ayrımı → Ezberliyorsun ama neden öyle olduğuna cevap yok.
- “Er” kelimesi → Küçücük ama bütün cümleyi karmakarışık hale getirebiliyor.
- Fiil çekimleri ve düzensizlikler → Tam öğrendim diyorsun, hop yeni bir istisna çıkıyor.
İşte Leufkens, bunlara dilin opak (non-transparent) tarafları diyor. Yani kural var gibi, ama anlamla bağı zayıf. Öğrenen içinse bu, resmen bir sabır testi.
Leufkens ne diyor?
Hollanda dilinin zor oluşu aslında evrensel. Yani yalnız değilsiniz! Çinli öğrenci de bocalıyor, Suriyeli de, Polonyalı da. Hepimiz aynı gemideyiz. Çünkü bu tip kurallar dünyanın birçok dilinde var. Ama Hollandaca’daki bazıları özellikle kafa karıştırıcı.
Leufkens’in güzel bir hatırlatması var: Diller yaşayan şeylerdir. Bugün bizi zorlayan kurallar, yarın tarih olabilir. Zamanla diller sadeleşir, değişir. Belki torunlarımız için Hollandaca çok daha kolay bir dil olacak.
Biz ne yapabiliriz?
- Yanlış yapmaktan korkmayın. Hata olmadan öğrenme olmaz.
- Konuşun, bol bol pratik yapın. Kural ezberlemekten daha çok işe yarıyor.
- Ve en önemlisi: Bu “mannentepel kurallara” takılıp kalmayın. Çünkü fazla kafa yormaya değmez.
Hollandaca’yı öğrenirken kendinizi çıkmazda hissettiğinizde Sterre Leufkens’in sözünü hatırlayalım: Bu bir mannentepel (erkek meme ucu) meselesi. İşlevsiz ama orada duruyor. Canımızı sıkmadan, kafamızı karıştırmadan öğrenmeye devam.
